آخرین خبرها
خانه / آموزش / سوالات متناوب ورمی کمپوست شماره ی ۲
سوالات متناوب ورمی کمپوست شماره ی ۲

سوالات متناوب ورمی کمپوست شماره ی ۲

برای شروع بدون داشتن تجربه را صلاح میدانید اگر جوابتان مثبت است لطفا راهنمایی بفرمایید .بنده در قم هستم

در این کار چندان نیاز به تجربه ی تولیدی نمی باشد . چرا که بیشتر فرایند تولید را کرم ها به تجربه ی خودشان انجام خواهند داد و شما بایستی شرایط مناسب را برای این فرایند محیا کنید .
مهمترین نکته بحث فروش و بازاریابی است که باید مهارت شما در این قسمت افزایش یابد.

خب برای من که وضع مالی خوبی ندارم اگه بازار فروش تضمینی وجود نداشته باشه بیچاره میشم.

با سلام ٰ در این باره باید گفت که داشتن وضعیت مالی مناسب در این شغل چندان اهمیت ندارد . بحث بازاریابی یک بحث فردی و استعدادی است . فردی در این شغل موفق است که بازاریابی خوبی داشته باشد . چه بسا بسیاری از دوستان که با این شغل آشنا هستند کار خود را قبل از تولید با بازاریابی آن شروع کرده اند. لازم به ذکر است که هیچ شغلی تضمینی نیست .

با سلام،میخواستم بدونم امکان فروش خود کرم در این صنعت وجود داره(قانونا”) یا نه؟ با تشکر

کرم در صنعت ورمی کمپوست دنیا، کاربرد های فراوانی دارد. از جمله ی این کاربرد های استفاده از کرم به عنوان یک منبع غنی پروتئینی به همراه آمینواسید های ضروری در صنایع تغذیه دام،طیور و حتی انسان می باشد. ولی باید دانست صنعت ورمی کمپوست در ایران در مقایسه با قدمت آن در سایر کشورها بسیار نو پا می باشد و در حال حاضر کرم بیشتر به صورت زنده و بدون فراوری معامله می گردد. ولی انتظار می رود با توجه به رشد بسیار سریع این صنعت در ایران به زودی زود کرم نیز وارد اشکال مختلفی از صنایع فراوری شود.
در حال حاضر کرم در داخل کشور در حال معامله می باشد ولی با توجه به عدم وجود مرجع قانونی خاصی در نظارت و کنترل معاملات هنوز قانون خاصی در معامله آن تدوین نشده است

با سلام کسانی هستند که کرم ایزینا فیتیدا به قیمت کیلویی ۱۵۰۰ تومان میفروشند آیا این کرم اصل هست از کجا مطمئن بشیم شایدم ۹۰۰ گرمش بستر باشه شایدم کرمش اصل نباشه من که گیج شدم لطفا راهنمایی کنید شما کیلو چند میفروشید ؟ در ضمن من قصد دارم در کنار این کار بلدرچین هم پرورش بدم و به جا ی سو یا و پودر ماهی پودر کرم بهشون بدم آیا به صرفه هست؟

برخی از تولید کنندگان به جای آنکه کود و کرم خود را از هم جدا و هر یک را به صورت جداگانه عرضه کنند، بستر خود را به صورت یک جا با تعیین قیمتی برای هر کیلو کود و کرم (بدون جداسازی) بفروش می رسانند . در اینگونه موارد منظور فروشنده از قیمت کیلویی X تومان آن است که بستر کود و کرم او به قیمت هر کیلو X تومان عرضه می شود. با توجه به توضیح فوق در صورتی که ۱۰ کیلو گرم از بستر تهیه شود امکان دارد مملو از کرم باشد یا آنکه هیچ کرمی درون آن نباشد.

Froshe in kermha mesle sherkathaye herami nist??
Baraye frooshe kood koja bayad bazaryabi konim?
rahnamaei konid mamnoon misham

فروش کرم در اصل خود به هیچ وجه فرآیندی هرمی نمی باشد. در حال حاضر بسیاری از شرکت ها و یا افراد حقیقی در حال خرید کرم به صورت خالص هستند تا این محصول را به صورت فرآوری شده یا خام در قسمت های مختلف کشاورزی استفاده کنند .
تعاونی های کشاورزی، سازمان فضای سبز، کشت و صنعت ها، باغات و … بهترین موقعیت جهت بازاریابی می باشند.

سلام
جناب مهندس من مدتی هست که درباره تولید ورمی کمپوست و کرم مطالعه میکنم و حتی از خود شما حدودا ۳ یا ۴ ماه پیش چند کیلو کرم گرفتم و نگهداری کردم تقریبا با چندو چون این کار آشنا شدم و میخوام تو یکی از شهر های استان آذربایجان شرقی کارگاه تولید بزنم.
چند تا سوال از شما داشتم
۱ با توجه به اینکه خودتون هم تو مطالب بالا ذکر کردین تو این کار باید بازار یاب خوبی بود مخواستم بدونم برای کسی که اولین بار شروع به تولید میکنهه بهترین بازار چیه و باید محصولشو به کی بفروشه؟ چون این کود قیمتش زیاده و کشاورزها به راحتی اونو نمیخرن آیا جایی یا شرکتی هست که محصول رو از تولید کننده بخره؟من با چند تا از شرکت ها یی که ادعا میکردن میخریم صحبت کردم که معلوم شد اونها هم از تولید کننده های وابسته به خودشون خرید میکنن.
۲- بهترین حجم تولید برای شروع کار چه میزان هستش ؟با توجه به فضای ۲۰۰۰ متری و سرمایه حدودا ۳۰ ملیون تومن.
۳- آیا کلاسهای اموزش و آزمون هنوز برگذار میشه؟ چون اطلاعیه سایت نوشته ۲۲ مرداد ۹۲ که زمانش گذشه.

با سلام
۱- محصول مورد نظر یک محصول وابسطه به صنایع کشاورزی است، بنابر این بهترین بازار برای فروش را کشاورزان تشکیل می دهند. ولی در این بین نمی توان از بازارهای صادراتی، فضای سبز شهرداری ها، کشت و صنعت ها غافل بود.
۲- بهرتین میزان تولید برای شروع کار حدود ۷۰ تن کود خواهد بود. این میزان تولید فضایی در حدود ۵۰۰ متر نیاز دارد. توجه داشته باشید که حجم بالای تولید نشانه ی موفقیت فرد نیست بلکه میزان فروش نشان دهنده ی موفقیت افراد در این پیشه است. به شما پیشنهاد می دهم که دوره ی اول خود را با تولید ۵۰ تن کود ورمی کمپوست شروع کنید و در عین حال بازاریابی محصول را نیز انجام دهید، بعد از حصول اطمینان از توانایی خود در فروش، فضای تولیدی خود را به ۲۰۰۰ متر افزایش دهید. در امر بازاریابی از بسته بندی، بروشور و ارتباط مستقیم با کشاورز غافل نشوید.
۳- بله، کلاس های آموزشی جهاد به صورت ماهانه برگزار می شود، برای کسب اطلاع از زمان برگزاری دوره ها با شماره تلفن های زیر تماس حاصل فرمایید.
۰۲۶۳۲۸۰۳۵۰۲ و ۰۲۶۳۲۸۰۳۵۰۳

با عرض سلام و خسته نباشید:
من تازه این کار را شروع کردم می خواستم بدونم آیا سود آور هست تا سرمایه براش بزارم.آیا درست هست میگن کیلویی۵۰هزار تومان میخرن .
با تشکر فراوان

فعالیت ورمی کمپوست وابستگی شدیدی به کشاورزی دارد. بنابر این با افزایش قدرت اقتصادی کشاورزان قطعا این صنعت نیز رونق خواهد گرفت. در سال های اخیر دولت تصمیم جدی برای افزایش بهره وری در بخش اقتصاد کشاورزی کرده است. از طرفی کاهش سهمیه کود های کشاورزی و افزایش قیمت سهمیه موجود از ۲۰۰۰ تومان به ازای هر کیسه به بیش از ۴۰۰۰۰ تومان کشاورزان را به چاره جویی در باب این مشکل واداشته است. بنابر این می توان انتظار داشت در صورتی که یک تولید کننده با تکیه بر ارتباط مستقیم با کشاورزان اقدام به فعالیت نماید قطعا در مدت کوتاهی فعالیت خود را به یک تجارت پرسود تبدیل خواهد کرد.
قیمت محصولات ورمی کمپوستی چگونه تعیین باید گردد ؟
مصرف کننده محصولات ورمی کمپوست کشاورزان می باشند بنابراین در هنگام قیمت گذاری باید دقت کنید که آیا قیمت هایی مانند ۵۰۰۰۰ تومان و … برای هر واحد از محصول شما، برای کشاورزان قابل هضم می باشد یا خیر ؟ در واقع قدرت خرید کشاورز تعیین کننده قیمت محصولات شما می باشد نه قیمت های تحمیلی تولید کننده !!!
یک نکته :
صنعت ورمی کمپوست مانند هر صنعت دیگری از توجیهات اقتصادی علمی و عملی تبعیت می کند و بدون هزینه و سرمایه گذاری مناسب سوددهی نخواهد داشت.

سلام یک سوال داشتم ممنون میشم جواب بدین.برای شستشوی کود در مرحله اول غیر از روش سنتی روش دیگری دارید که پیشنهاد کنید.

به صورت یک قاعده ی کلی هدف از شستشوی کود خارج کردن ادرار دام از کود است. ادرار موجود در کود دامی در صورت تجزیه نا مناسب و یا ایجاد حالت بی هوازی به صورت آمونیاک از کود خارج می شود که در نتیجه ی خروج این گاز در صورت تماس آن با کرم، کرم ها را از بین می برد. به علاوه وجود ادرار در کود دامی منجر به کاهش اسیدیته آن شده، در نتیجه شرایط محیطی برای ازدیاد و زندگی کرم ها نیز نا مساعد می شود.
بنابر این هر روشی که باعث از بین بردن و یا تجزیه این ادرار در کوددامی شود می تواند جایگزین روشهای شستشو گردد. ولی باید دقت کنید که کود مورد استفاده به دلیل خشک بودن نیازمند آب فراوان است بنابر این بهتر است فرآیند شستشو به صورت کامل از چرخه تولید حذف نشده بلکه مدت زمان آن تقلیق یابد.
از جمله ی این روش ها، استفاده از باکتری های تجزیه گر در آب آبیاری می باشد. به علاوه استفاده از روش های علمی در مرحله خشکاندن کودهای تازه می تواند فرآیند شستشوی کود را تا حد بسیار مناسبی کوتاه نماید.

سلام مهندس جان
دست شما درد نکنه ان شاالله موفق و موید باشید راستش من هنوز زمین هم ندارم ولی علاقه زیادی به این کارا دارم با این که اصلا مدرک تحصیلیم هم ربطی به کشاورزی نداره برای وکالت دارم درس میخونم و فوق دارم ولی همه فکرو ذهنم به کشاورزی و پرورش طیوره احتمال زیاد چند وقت دیگه یک هکتار زمین بگیرم با ۲۰۰ ۳۰۰ میلیون سرمایه گذاری میشه ماهی ۵۰ میلیون سود برد؟
برای این کار نیازی به سوله و سیستم ها ی گرمایش و سرمایش نیست درسته ؟ زمستان و تابستان در فضای باز تلف نمیشند واینکه تولید در تابستان و زمستان در فضای باز تغییری نمیکنه؟؟
و در آخر اینکه آیا خرید خط تولید کمپوست گرانوله بصرفه هست یا خیر ؟؟

بدون احتساب هزینه های وابسطه به جا و مکان تولید، با ۳۰۰ ملیون سرمایه گذاری به شرط فروش محصولات در پایان هر دوره می تواند درآمدی بالغ بر ماهی ۵۰ ملیون تومان را متصور بود. ولی دقت کنید که میزان سرمایه گذاری در این صنعت نشان دهنده ی موفقیت تولید کننده نمی باشد بلکه توانایی فرد یا تولید کننده در فروش محصولش نمایان کننده ی موفقیت وی در عرصه ی تولید است.
محلی که برای تولید ورمی کمپوست انتخاب می شود باید دارای شرایط زیر باشد:
۱- سیمان بودن کف
۲- شیبدار بودن کف
۳- دردسترس بودن منبع تامین آب باکمترین هزینه ی ممکن
۴- دردسترس بودن نیروی کار در محل تولید
سوال : آبا سیستم گرمایش و سرمایش برای تولید کود و کرم ورمی کمپوست در فصول مختلف سال نیاز است ؟
پاسخ: برای تولید ورمی کمپوست در صورتی که زمستان منطقه به نحوی باشد که بستر کرم یخ بزند نیازمند سیستم گرمایش، و درصورتی که در تابستان دمای بستر بیش از ۳۵ یا درشرایطی ۴۰ درجه سانتیگراد شود نیازمند سیستم سرمایش هستیم که البته این مهم در برخی از مناطق سردسیر اردبیل و برخی از مناطق بسیار گرم مانند خوزستان محتمل است .
لازم به ذکر است که بهترین دمای بستر برای پرورش کرم ۲۲٫۵ درجه ی سانتیگراد می باشد.
سوال : آیا خط تولید گرانوله ورمی کمپوست در شرایط حال حاظر مورد استقبال قرار می گیرد؟
پاسخ : در صورتی که قیمت عرضه ی محصول گرانوله با غیر گرانول تفاوت چشمگیری نداشته باشد کود ورمی کمپوست گرانوله کیفیت بهتری از لحاظ سادگی مصرف در مزارع و باغات خواهد داشت.

با عرض سلام و خسته نباشید خدمت مهندس هاشمی عزیز
دوتا سوال از خدمتتون داشتم:
اول اینکه بستر های ورمی کمپوست بنده یخ میزنه حتی یک بار هم همراه آبیاری به آب EM اضافه کردم اما بازم یخزدگی بیشتر شد.راه حلی هست که من اونارو تا عید بتونم زنده نگه دارم؟چون توی یک همایشی شرکت کردم که اونجا اشاره کرد روشی هست که نه تنها زنده میمونه بلکه رشد چند برابری هم پیدا میکنه اما خودشون میان اجرا میکنن.
دوم اینکه چای ورمی کمپوست رو با چه روشی تولید کنیم که ماندگاری بالا داشته باشه برای عرضه به فروشگاهها؟

دقت کنید که در زمستان قسمت بالایی بستر ها یخ خواهد زد ولی همین لایه ی یخ نوعی عایق برای عدم عبور سرما به قسمت های زیرین است. کرم ها نیز به تناسب خود را از لایه های بالایی به قسمت های زیرین خواهند رساند. (مانند آب دریاچه ها که قسمت های بالایی آب یخ زده و قسمت های عمقی آن یخ نمی زند) بنابر این چندان جای نگرانی نیست مگر آنکه سرمای منطقه بسیار زیاد باشد. اما:
با کشیدن یک لایه نایلون بر روی پشته ها یا ریختن کاه بر روی پشته ها به همراه مخلوطی از کود گوسفندی می توان عایق مناسبی برای عدم یخ زدگی پشته ها ایجاد کرد.نکته ی دیگر آنکه در مناطقی که سرمای هوا در زمستان شدید است بهتر است ارتفای پشته در فصول سرد کمتر از ۷۰ سانتی متر در نظر گرفته نشود.
هشدار: در روش فضای باز به هیچ وجه نمی توان با سرمای زمستان مقابله ی کامل کرد تنها می توان شدت سرمای زمستان را با روش هایی مانند روش فوق کاهش داد. بنابر این بی دلیل هزینه ی اضافه برای خود ایجاد نکنید.
آیا می توان با روش هایی عمر چای کمپوست را افزایش داد ؟
بله، با افزودن موادی می توان فعالیت های میکروارگانیسمی موجود در چای کمپوست را تا حدود زیادی تقلیل داد که در نتیجه عمر چای کمپوست بیشتر خواهد شد. ولی بدانید که چای کمپوست هرچه به صورت طبیعی و در زمان نگهداری مناسب آن تهیه و مصرف شده باشد کیفیت بالاتری خواهد داشت.

سلام به استاد عزیزم جناب مهندس هاشمی
تشکر میکنم بابت تشکیل کلاس خوب و پرباری که برای علاقمندان دایر فرمودید
برای یادگیری بهتر و جا افتادن مطالب و آشنا شدن هرچه بهتر کار تولید ورمی کامپوست نیاز به کار آموزی دارم آیا شما جایی دارید که بتونم خدمتتان برسم و نزدشما کارآموزی کنم حتی کوتاه مدت ؟
ممنون

دوستانی که نیاز به آموزش بیشتر و راهنمایی های عملی هستند می توانند با هماهنگی قبلی از برنامه ی احداث و یا تولید مجدد سایت های ورمی کمپوست اطلاع کسب نموده و بازدید به عمل آورند.

با سلام و عرض خسته نباشید :
من میخواهم وارد این شغل شوم ولی نمی دانم که آیا موفق می شوم که محصول تولیدی خود را بفروشم یا نه ؟ چون میدانم که با سرمایه گذاری و پشتکار می توان همه کارها را انجام داد ولی بازار خرید و فروش را قبل از شروع به کار بایستی بررسی نمود . لطفا من را راهنمایی کنید

اشتغال و درآمد زایی در هر شغلی نیاز به تلاش و کوشش فراوان دارد . هیچ محصولی را نمی توان بدون بازار یابی و تبلیغ در بازار عرضه کرد . بنابر این عرصه ی ورمی کمپوست نیز از این مورد مبرا نیست.
متاسفانه در سال های اخیر متولیان بحث ورمی کمپوست به جای ایجاد بستر مناسب فرهنگی برای مصرف کود ورمی کمپوست در زمین های کشاورزی و یا فرآوری کرم و مصرف آن ، به منظور کسب درآمد ساده و بیشتر اقدام به تبلیغات توهم آوری برای تولید محصول نموده اند . بنابر این بازاریابی در بحث فروش این محصول کاری سخت ولی ممکن می باشد.
پیشنهاد من به شما دوست عزیز :
۱- در صورتی که مکانی به شرایط گفته شده از خود دارید اقدام به شروع کار کنید
۲- در صورتی که کود دامی یا مواد اولیه برای تولید به صورت رایگان در اختیار شما می باشد ( به طور مثال دام پروران) اقدام به شروع کار کنید.
۳- در صورتی که پیشه ی شما کشاورزی است یا با کشاورزان در ارتباط هستید و یا عرضه کننده ی خدمات و محصولات کشاورزی می باشید اقدام به شروع کار کنید.
۴- در صورتی که می توانید موارد بالا را به صورت مشارکتی (بدون صرف هزینه) محیا کنید اقدام به شروع کار کنید.
۵- اگر هیچ یک از موارد بالا محیا نمی باشد باید بدانید که باید هزینه ی بسیاری را صرف تحقق آن نمایید به طور مثال هزینه های تبلیغی و یا طرح های توجیحی برای کشاورزان

با سلام. میخواستم بدونم از پسماند تصفیه خانه های فاضلاب میشه برای این کار استفاده کرد.

با سلام بله برای اطلاع بیشتر به لینک زیر مراجعه کنید:

http://irvermicompost.org/category/%D9%88%D8%B1%D9%85%DB%8C-%DA%A9%D9%85%D9%BE%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%84%D9%87/

برای دیدن سوالات بیشتر به صفحه ی زیر مراجعه کنید

۹ نظر

  1. شادی شیخ بهایی

    سلام
    آیا در اصفهان هم کلاس های آموزشی ورمی کمپوست را برگزار می کنید؟

    • با سلام
      خیر ما شعبه ای در اصفهان نداریم.اما اگر ارگان خاصی و یا شرکتی از ما برای تدریس کمک بخواهد حتما در خدمت شما هستیم.و مانند برنامه های آموزشی ما در دیگر استانها..در استان شما نیز می توانیم برای آموزش در خدمتتان باشیم

  2. شادی شیخ بهایی

    سلام
    به جز روش پشته ای و روش استفاده از صندوق آیا روش دیگری وجود دارد که صنعتی تر باشد؟
    آیا در سایر کشورها نیز فقط از همین ۲روش استفاده می کنند یا روشهای جدیدتری دارند؟

  3. ایا روش رکتوری رو برای کود های حیوانی میشه استفاده کرد؟ یک دستگاه کوچک رکتوری در ماه چقدر توانای تولید داره ایا به صرفه است یا خیر

    • با سلام
      کلیات فرآیند تولید ورمی کمپوست در تمام روش های شناخته شده تا کنون یکسان است، یعنی اینکه مواد غذایی توسط کرم بلعیده شده و در انتهای فرآیند گوارش از مخرج کرم خارج می شود و نهایتا منجر به تولید کود ورمی کمپوست می شود. اما نکته اینجاست که فرآیند تولید ورمی کمپوست بیشتر بر ۲ اصل برقرار است:
      ۱- نوع ماده غذایی (بدون توجه به روش تولید)
      ۲- شرایط محیطی (نور، دما، رطوبت، تهویه)
      مناسبترین روش تولید ورمی کمپوست روشی است که بتواند موارد فوق را به صورت اپتیمم (بهترین شرایط) تامین نماید. در این میان روش رآکتوری به دلیل کنترل مناسب و واکنش پذیری مطلوب در برابر تغییرات محیطی یکی از بهترین روش های تولید هم از نظر کمیت تولید و هم از نظر کیفیت تولید می باشد.
      و اما پاسخ سوال شما :
      کود دامی (انواع کود های دامی شامل گوسفندی،بز،گاو،گاومیش و …) یکی از برترین و مناسبترین مواد غذایی برای پرورش کرم و تولید کود ورمی کمپوست می باشد که در تمام روش های تولید جایگاه ویژه ای دارد. مانند نان یا برنج که نمی توان ان را از جیره ی غذایی جامعه به طور کامل حذف کرد. بنابر این در روش رآکتوری نیز کود دامی بخش عمده ای از تغذیه کرم را تشکیل می دهد.
      به صورت تئوری از حدود ۲۰۰ متر مربع فضای تولید در روش رآکتوری(۲۰۰ متر مربع دستگاه رآکتوری نیاز است) می توان حدود ۱۵۰ تن کود ورمی کمپوست در ماه استخراج کرد. بنابر این با ایجاد یک تناسب ساده می توان نتیجه گرفت هر متر مربع از این دستگاه توانایی تولید ۷۵۰ کیلو گرم کود ورمی کمپوست در ماه را دارد.

  4. باسلام
    بنده قصد ایجاد فارم ورمی کمپوست را دارم در یک فضای مسقف به صورت پشته ای.
    سوال بنده: کف سالن موزاییک است اما شیب مناسبی ندارد، میترسم آب زیر بستر بماند .میخواستم بدانم اگر شیب ایجاد نکنم و به جای آن در زیر بستر کاه و کلش بریزم(که کرمها از کف بستر که احتمالا آب جمع شده دور باشند)مشکل حل میشود؟ وجود شیب خیلی ضروری است؟

    • با سلام
      باید در جواب سوال شما عرض کنم که بله شیب بسیار ضروری است و ما در همین کرج فارم هایی را دیده ایم که فقط و فقط به دلیل نداشتن شیب موفق به اتمام رساندن تولید خود نشده اند.البته قرار دادن کاه در زیر بستر ها می تواند کمک خیلی خوبی باشد اما باز ممکن است بسیار ریسکی به نظر بیاید

  5. با عرض سلام و خسته نباشید…چند سوال دارم خدمتتون….
    ۱٫برای پرورش بهتر کرم ها یا افزایش کیفیت کود >شما بجز مواد غذایی کرم هیچ ماده افزودنی مثل انواع کود های شیمیایی را پیشنهاد نمیکنید؟بخصوص برای رشد بهتر کرم ها؟
    ۲٫شیرابه حاصل از شست و شوی کود چه مصرفی دارد؟

    • سلام
      از جمله مواد شیمیایی که می توان جهت افزایش راندمان تولید کرم پیشنهاد داد فسفات آمونیوم است. اما این عمل به هیچ عنوان توصیه نمی گردد چرا که با اصل ارگانیک این صنعت در تضاد است. پیشنهاد ما به شما استفاده بیشتر از آرد ذرت و سبوس برنج است.
      شیرابه ی حاصل از شستشوی کود در ابتدای کار بسیار اسیدی و تیز است در نتیجه در صورت مصرف برای گیاهان به خصوص گیاهان یک ساله یا علفی احتمال سوزش گیاه وجود دارد. اما اگر این شیرابه در فصل خواب گیاهان به گیاه داده شود اثر مفیدی در رشد و بهبود محصولات خواهد داشت. لازم به ذکر است که هر چه از سن فرآیند تولید می گذرد میزان مواد مضر برای گیاه فعال کاهش یافته و میزان مواد مفید قابل استفاده افزایش می یابد. بنابر این پس از گذشت اندک زمانی از فرآیند تولید می توانید شیرابه ی حاصل را برای کشت محصولات سیفی و یا آبیاری باغات استفاده کنید.

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*